Hastalıklar Sağlık

Sigaranın Zararları Korkutuyor

sigaranin-insan-sagligina-zararlari
Tarafından yazıldı admin

Sigaranın Zararları

Günümüzde sigara yasakları ile birlikte sigaranın zararları da yavaş yavaş öğrenilmeye başlandı. Vücudumuza tepeden tırnağa nasıl zarar verdiğini öğrenmeye başladık. Biz de sigaranın zararları kısaca anlatarak bu bilgi paylaşımını yapmak istedik. Sigaranın zararları ile ilgili yazılar neredeyse her yerde var ama biz olaya daha çok akademik şekilde yaklaşmak istedik. Bu nedenle üniversitelerde yüksek lisans tezi olarak yazılmış kaynaklardan faydalandık ve sigaranın beyne zararları, sigaranın kalbe zararları, sigaranın akciğere zararları kısacası sigaranın vücuda zararları nelerdir öğrenmek/öğretmek istedik.

sigaranin-beyne-kalbe-akcigerlere-vucuda-zararlari

Dünyada ve ülkemizde sigara kullanımı son derece yaygın bir alışkanlıktır. Gelişmekte olan ülkelerde sigara kullanımı daha da artmaktadır. Özentiyle başlayan bu alışkanlık sonraları vücuda zarar veren tehlikeli bir duruma dönüşmektedir. Gençler ergenlik dönemlerinde kendilerini kanıtlamaya, yalnızlıklarını ve sıkıntılarını gidermeye her dönemden fazla ihtiyaç duyarlar. Sigaraya başlamada; özenti, gösteriş, taklit, özgürlük, macera, sıkıntı, stres, büyüklerle zıtlaşma, güvensizlik, utangaçlık, arkadaş ısrarı, ilişki kurabilmek, eğlence, zevk ve kilo almamak gibi nedenler etkin rol almaktadır.2 Anne ve babanın ya da birinin sigara içtiği bir aile ortamında genç bireylerin sigaraya daha fazla ilgi duyduğu gözlenmiştir. Ailede sigara kullanımı gençlere ortam hazırlamaktadır. Gençlere göre sigara içmek, büyümekle özdeş bir tarzdır, bu da gençler arasında sigara bağımlılığının artmasına neden olmaktadır. Sigara tütün sarılarak hazırlanan ve içilen bir maddedir.

sigarayi-deneyip-baslayanlar

Tütünün ana maddesi koyu renkli bir sıvıdır ve buna nikotin adı verilir. Renksiz, acı bir sıvı olan bu madde bir zehirdir. Bu madde sentetik olarak da üretilerek tarım ilacı olarak kullanılmaktadır. Sigara tütünü nikotin, katran ve karbon- monoksitten oluşmuştur. Kanserlerin özellikle katran nedeniyle meydana geldiği bilinmektedir. Tütün iştahı azaltır, kan basıncını yükseltir, damar tıkanıklıklarına yol açar. Koroner kalp hastalığı, obstrüktif akciğer hastalığı, serebrovasküler hastalıklar ve  periferik damar hastalıklarının tütün kullanımı ile doğru orantılı olduğu belirlenmiştir. Koroner kalp hastalığına bağlı ölümlerin %30‟u tütün kaynaklıdır. Günde iki paket sigara içenlerde ölüm oranı içmeyenlere göre iki kat artmaktadır. Sigara içenlerin %50si, içmeyenlerinse sadece %25‟i 75 yaşından önce ölmektedir. Sigarayı bırakanlarda bile koroner kalp hastalığı geçirme riski, içmeyenlere göre iki kat yüksek bulunmuştur. Akciğer kanserlerinin %80-90‟ı tütün kullananlarda görülür. Akciğer kanseri daha çok katranla ilgilidir. Bunun dışında tütün içenlerde mesane kanseri görülme oranı kullanmayanlara göre iki kat yüksektir. Ayrıca larenks, özefagus ve pankreas kanserinin de tütün ile ilişkisi saptanmıştır.

sigaranin-zararlari-nelerdir-kisaca

Dünyadaki erken ölüm nedenleri arasında sigara ön sırada yer almaktadır. Yapılan araştırmalar sonunda sigaranın içinde dört binden fazla zararlı maddenin olduğu belirlenmiştir. Bunlardan nikotin, karbon monoksit, katran, fenol ve benzeri maddeler en zararlı olanlarıdır. Bu maddelerin çokluğu kandaki oksijen taşıma kapasitesini azaltır, zehir etkisi gösterir. Organları ve duyuları zedeleyici, damarları daraltıcı ve salgıları artırıcı, kanser yapıcı özellik gösterir. Dünya Sağlık Örgütünün yayınlarına göre son yıllarda akciğer kanseri çok ciddi bir artış göstermiştir. Bunun nedeni sigara içme alışkanlığının yaygınlaşmasıdır. Sigaranın bırakılması ile dengeli ve düzenli beslenme sonucu ölümlerin %60 azalacağı açıklanmıştır. Sigaranın zararlarını ortadan kaldıracak iki çözüm vardır: sigara içmemek ve sigara içilen kapalı ortamlarda bulunmamak. Sigara alışkanlığını bırakmak için kişinin kendi isteği ve irade gücü ön koşuldur. Şimdi gelin sigaranın vücuda zararları nelerdir biraz daha ayrıntılı şekilde bakalım.

Kaynak: Beykent Üniversitesi – Sosyal Bilimler Enstitü – İşletme Yönetimi Anabilim Dalı – Hastane ve Sağlık Kurumları Yönetimi Bilim Dalı – Lise Öğrencilerinde Görülen Riskli Sağlık Davranışları – Mürüvet ŞAHİN – Yüksek Lisans Tezi

Sigaranın Zararları Nelerdir

Sigaranın insan sağlığına zararları tüm dünya tarafınca kabul edilen bir unsur. Bize de defalarca sigaranın sağlığa zararları nelerdir anlatır mısınız, bilgi verir misiniz diye soruluyordu. Fakat Türk insanı, sağlığı konusunda dahi çok sabırsız ve okumaktan kaçıyor. Biz anlatmaya başlayınca sigaranın zararları nelerdir kısaca anlatıver diyorlar. Biz de bu şekilde yazılar yazarak anlatmaya ve kalıcı olmasına karar verdik. Gelin sigaranın insan sağlığına zararları nelermiş akademik çalışmalarla öğrenelim.

Sigaranın insan sağlığına verdiği zararlar sayılamayacak kadar çoktur. Tütünün sağlığa olan zararlarından ilk olarak 1665 yılında söz edilmiş ve kısa sürede tüm dünyaya yayılan tütünün ekimi ve kullanımına yasaklamalar getirilmiştir. Tüm yasaklamalara rağmen 17. yüzyılda hemen hemen bütün Asya ve Avrupa’da çok yaygın olduğu görülmüş, zamanla büyük bir ekonomik ve politik güç haline gelmiş ve günümüzde de sağlık açısından yenilmesi güç bir sorun olarak karşımıza çıkmıştır.(Cesur 2007).

Sigara günümüzün en önemli halk sağlığı problemlerinin başında gelmektedir. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından sigara içme davranışı, günümüzde biyo-sosyo-psikolojik bir zehirlenme hali olarak tanımlanmaktadır. Sigaranın içerdiği maddelerden en az 55’nin hücresel düzeyde mutajenik ve kanserojenik etkilere neden olduğu ifade edilmektedir. Bunlar poliaromatik hidrokarbonlar, aza-arenler, nitrosaminler, aromatik aminler, aldehitler, organik ve inorganik bileşiklerdir. Sigara onkogenleri aktive etmekte ve kanser baskılayıcı genleri suprese etmektedir. Bunun yanı sıra onkogen ve tümör basılayıcı 10-20 gen arasında mutasyon oluşturduğu ve buna bağlı akciğer kanseri geliştirdiği düşünülmektedir (Kısacık 2007). Bu etkileri yapan maddelere karbonmonoksit, hidrojen siyanür, azotoksitler, amonyak, katekol, bütan (tüp gazı), naftalin, DDT (tarım-böcek ilacı), formik asit gibi zehirler ile arsenik (fare zehiri), krom, nikel, benzopiren, nitrosaminaz, kadminyum, formaldehit, radon (radyasyon), asetaldehit gibi kanserojen maddeler örnek gösterilebilir (Cesur 2007; Kısacık 2007;Alkan ve ark. 2013).

sigaranin-insan-sagligina-zararlari

Sigaranın akciğer kanserinin yanı sıra aşağıda belirtilen hastalıklara da neden olduğu rapor edilmektedir. Okunması kolay olması amacıyla sigaranın zararları maddeler halinde belirttik.

  1. Kanserler: Akciğer, dudak, dil, farenks, larenks, karaciğer, özofagus, mide, anüs, pankreas, mesane, meme, böbrek, penis ve kan kanserleri. 
  2. Solunum Sistemi Hastalıkları: Kronik bronşit, KOAH (Kronik Obstruktif Akciğer Hastalığı), amfizem, astım, bronşiolitis, uyku apnesi, pnömotoraks, pnömokok enfeksiyonu.
  3. Kalp-Damar Hastalıkları: Aterosklerotik kalp damar hastalıkları (koroner, renal, karotid, mezenterik (ince ve kalın barsağın, atardamar ve toplardamar ile lenflerin bulunduğu yağlı doku), ilial arterler ve abdominal aorta, enfarktüs ve aritmiler, periferik arter hastalığı ve venöz tromboemboli.
  4. Sindirim Sistemi Hastalıkları: Peptik ülser, kanama, kronik pankreatit ve kolon adenomları. 
  5. Kadın Hastalıkları ve Doğum: Erken doğum ve EMR (Erken Membran Rüptürü), düşük doğum ağırlığı, abortus, ani bebek ölümü sendromu, büyüme gelişme geriliği, mental gerilik, febril konvülsiyon, davranış bozukluğu, akciğer gelişme bozukluğu ve artmış solunum yolu enfeksiyonları. 
  6. Erkek Üreme Sistemi Hastalıkları: Sperm kalitesinde azalma ve prostat
  7. Cilt Hastalıkları: Ciltte kırışıklıklar.
  8. Romatizmal Hastalıklar: Osteoporoz (Kısacık 2007).

Kaynak : İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ – SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ – GEBELİKTE SİGARA KULLANIMI VE İLİŞKİLİ FAKTÖRLER – PINAR TARHAN – YÜKSEK LİSANS TEZİ

 

Yorum yapın